kenniscentrum seksuele diversiteit in het onderwijs
2 december 2006 - Veel jongeren uit Afrikaanse landen beweren dat homoseksualiteit daar niet voorkomt. "Het is niet Afrikaans" volgens hen. Maar de openstelling van het huwelijk voor homoseksuelen in Zuid-Afrika heeft in heel Afrika discussie opgeleverd.
Het Zuid-Afrikaanse besluit om het huwelijk open te stellen voor mensen van hetzelfde geslacht heeft veel mensen in Afrika totaal verrast. Zuid-Afrika wordt gezien als voorloper op ontwikkelingen in het continent. De Zuid-Afrikaanse openstelling van het huwelijk leidt daardoor in veel andere Afrikaanse landen tot een 'ontdekking' van hun eigen nationale seksuele minderheden. Het debat - dat mogelijk tot meer liberalisering leidt - is overigens nog maar net begonnen. Het Zuid-Afrikaanse Constitutionele Hof was zich waarschijnlijk niet bewust van de grote gevolgen van haar besluit. Het nieuws spreidde zich snel tot in alle hoeken van sub-Sahara Afrika uit, ook in de vele landen waar homoseksualiteit nooit de nationale media of wetgevers heeft bereikt. Voor het groeiende aantal homoactivisten in Afrika is deze vrij positieve eerste berichtgeving over homoseksualiteit in hun nationale media een door God gegeven geschenk.
In de weinig landen waar wel eerder berichtgeving was geweest, ging het vrijwel altijd over haatberichten over "niet Afrikaanse praktijken" en "onnatuurlijk pervers gedrag". Dit was het geval in het grootste deel van Engelssprekend Zuidelijk en Oost-Afrika, en in Kameroen. In de recente berichten wordt de homoseksualiteit echter meer neergezet als wereldwijd globaal fenomeen, dat ook "Afrikaans" is en dat men beter moet leren begrijpen. De recente eerste artikelen geven vaak een geschiedenisles over homoseksualiteit, bespreken verschillende medische en godsdienstige adviezen en proberen soms autochtone homo's te vinden om te bewijzen dat homoseksualiteit ook in het eigen land voorkomt. Er worden zowel negatieve als positieve meningen gegeven, en meestal geen conclusies getrokken.
In Mozambique kreeg homoseksualiteit een zeer positief debuut in de nationale pers. Het nieuwsagentschap interviewde de belangrijkste mensrechtenorganisatie die een campagne opzet tegen homodiscriminatie. Een onafhankelijke journalist interviewde verschillende homoseksuelen op een positieve manier. De belangrijkste nationale media van Mozambique schreven dat een betere rechtensituatie voor de seksuele minderheden van het land in het verschiet ligt en vroegen regeringsvertegenwoordigers om de situatie te bekijken.
In andere Portugees sprekende landen kreeg de Zuid-Afrikaanse wetgeving ook veel aandacht, maar meestal met de koelere blik van een buitenlandse nieuwsgebeurtenis. In Burkina Faso dat veel verder van Zuid-Afrika ligt, was de eerste berichtgeving toevalliger. Een Burkinabe die in Frankrijk leeft, vertelde over zijn homoseksualiteit op ' TV5 ', en bekritiseerde de dubbele moraal in zijn geboorteland. Een journalist erkent dat homoseksualiteit ook in Burkina Faso voorkomt en verklaart zich tegen vervolging. Daarnaast vreest hij echter ook dat als er teveel homo's zouden zijn, dit zou betekenen dat de maatschappij zich niet zal reproduceren...
In een andere Burkinabe krant toonde de redactie bewondering voor de ontwikkeling van Zuid-Afrika en verontwaardiging over de recente "homofobe campagne" in Kameroen. In Kameroen is dit de 2e keer dat de media veel schrijven over homoseksualiteit. Eerder dit jaar waren een aantal homoseksuele mannen opgepakt en beschuldigd van homoseksualiteit. De tabloids schilderden de betrokken mannen af als beesten en probeerden diverse politici te outen. De ernstigere media hadden zich tegen deze haatcampagne verzet. In de tweede golf van publiciteit kwam een tabloid met een sensuele foto van twee kussende mensen en werd in het bijbehorende artikel Zuid-Afrika een "homoland" genoemd. De tabloid voorspelt dat andere landen de legalising van homohuwelijken snel zullen kopiëren. De auteur Ambroise Ebonda spreekt zich wel uit tegen homofobie, maar vreest ook dat "dergelijke wetgeving tot het offeren van instelling van huwelijk kan leiden."
De Engelstalige landen kennen al lange tijd homofobe berichtgeving. Het gaat om Kenia, Oeganda, Zimbabwe en Nigeria. In deze landen veroorzaakte het nieuws van Zuid-Afrika een negatieve reactie. In Nigeria overheerste de mening van de ultraconservatieve Anglicaanse Aartsbisschop Peter Akinola die de huwelijkswet veroordeelt. In Oeganda veroorzaakte de Zuidafrikaanse wet zelfs protesten door maatschappelijke en kerkelijke organisaties. De kerken in Kenia en Tanzania sluiten daarop aan. In deze landen zijn de media vroeger door de overheid vervolgd voor het geven van objectieve of positieve berichtgeving over homoseksualiteit. Dat was vooral in Oeganda het geval. Toch hebben de vele jaren van bespreking in de media - hoewel negatief - een positief neveneffect. De jongere generatie staat positiever tegenover het geven meer rechten aan homoseksuelen, zo tonen recente studies aan.
Ook in Frans sprekend Afrika waren niet alle eerste reacties op de Zuid-Afrikaanse wetgeving positief. In het Kongolese Brazaville werden de autoriteiten overvallen door vragen over het liberaliseringsproces in Zuid-Afrika. De regering in Brazaville kon niet met een ander antwoord op de proppen komen dan te zeggen dat "homoseksualiteit in de Kongo niet bestaat". De pers heeft tot dusver nog niet geprobeerd om overheid terecht te wijzen. (PD)
[Bron: Afrolnews]